Hegazti gripearen Mikrositea

1. Hegaztien gripeari buruzko informazioa

Hegazti-influentza (IA) oso infekzio kutsakorra eta oso aldakorra da, eta hegazti guztiei eragiten die, batez ere etxeko hegaztiei.

Hegazti basati migratzaileek (uretakoak) gordailu natural gisa jarduten dute, eta beren migrazio-bideetan zehar zabaltzen dute gaixotasuna, etxaldekoekin eta zeharkakoekin kontaktu zuzena izanez, baserri batetik bestera.

Andui larriena Hegaztien Influenza Patogeno Handia edo IAAP da. H5 eta H7 azpimotek eragiten dute, eta hilkortasun handia eragiten dute etxeko hegaztietan, eta, batzuetan, ugaztunei eragin diezaiekete, baita gizakiei ere. IAAP birus horiek erresistentzia handia dute ingurumenean.
Nahitaez Adierazi beharreko animalia-gaixotasuna da, pertsonei eragin baitiezaieke.

Prebentzioa da biosegurtasun-neurriak zorroztea (etxeko hegaztiek migratzaileekin kontakturik izan ez dezaten saihestea), batez ere udazkenean eta neguan, hegazti migratzaileen pasabidearekin bat datozen urtaroak baitira.
Gaixotasunaren kontrola, baieztatzen denean, eragindako hegaztiak hiltzean datza, eta txertaketa prebentziozko kontrol-neurritzat edo neurri osagarritzat har daiteke agerraldi batean.

2. Egoera epidemiologikoa

Gaur egun, Europa orain arte ikusitako IAAP epidemia handiena bizitzen ari da, EFSAk bere azken txosten zientifikoan nabarmentzen duen bezala. Txosten horretan, agerian geratzen da, udako aldian, birusaren detekzio kopuru ezohikoa egon dela, bai basa- eta etxe-hegaztietan.
Birusak hegazti basatietan zuen ezohiko iraunkortasunak eragin handia izan du Ipar Atlantikoko kostaldeko itsas hegaztien hazkuntza-kolonietan (alkatrazeak), eta hilkortasun handia eragin du populazio horietan, bereziki Alemanian, Frantzian, Herbehereetan eta Erresuma Batuan. Hala ere, uda honetan ere egiaztatu ahal izan dugu EAEko kostaldean.

Kasuen kopuruari eta bilakaerari buruzko informazio zehatza aurki daiteke EFSAk argitaratutako hurrengo panel interaktibo berrian.

RASVEren plataforma publikoan (MAPAko Albaitaritzako Osasun Alerten Erregistroa), nahitaez aitortu beharreko animalien gaixotasunen kasu baieztatuak kontsulta daitezke.

Istituto Zooprofilattico Sperimentale delle Venezie (IZSVe), IAko esleitutako Europako erreferentziako laborategia (EURL) da. Bere webgunean IAren Europako agerraldiei buruzko informazio eguneratua eta xehetasunez aurki daiteke:

OMSAk bere webgunean argitaratzen ditu nahitaez adierazi beharreko gaixotasunen fokuak, bere plataformaren bidez: OIE-WAHIS, informazio zoosanitarioko munduko sistema eguneratua:

3. Hegazti-gripearen arriskua saihesteko prebentzio-neurriak hegaztiengan

Egoera epidemiologikoa dela eta, etxeko hegaztientzat IAAP birusak eragindako infekzio-arriskua handituko dela ohartarazten da, datozen hilabeteetan hasiko baita udazkeneko migrazio-aldia (Europako IAAPen egoera epidemiologikoaren ebaluazioa, EFSA, 2022).

Abuztuaren 5eko APA/782/2022 Aginduak aldatu egiten du uztailaren 27ko APA/2442/2006 Agindua,hegazti-gripearekin lotutako babes-neurri espezifikoak ezartzen ditu: prebentzio, jarraipen eta kontrol-neurriak arautzen dituena eta agindu horien eranskinetan identifikatutako arrisku bereziko eta zaintza bereziko eremuetan zenbait biosegurtasun-neurri ezartzen dituena. Zehazki, zenbait neurri espezifiko hartzea aurreikusten da:

  • Biosegurtasuna indartzea eta etxeko hegaztien eta hegazti basati migratzaileen (anseriformeak) arteko zuzeneko eta zeharkako kontaktua saihestea
  • Zaintza pasiboa indartzea, bai hegazti-ustiategietan, bai basa-hegaztietan
  • Eranskinetan jasotako udalerrietan kokatutako hegazti-ustiategien datuak eguneratzea
  • Osasun-kontrolak eta aldizkako analisiak egitea, arriskuaren ebaluazioaren arabera
  • Etxeko hegaztiak animalien kontzentrazio-zentroetan egotea debekatzea.

EAEko egungo egoera epidemiologikoa dela eta, Arabako Foru Aldundiak indarrean dagoen araudian aurreikusitako prebentzio-neurriak aktibatu ditu arrisku-eremuko udalerriei zuzendutako informazio-ohar baten bidez; besteak beste, gune horien eraginpeko udalerrietako hegazkingizonak konfinatzea eta azoka, merkatu eta abeltzaintza-lehiaketetan hegaztiak egotea debekatzea.

Hegazti-ustiategietako langileei zuzendutako triptiko honek biosegurtasuna indartzeko ezarri beharreko neurriak jasotzen ditu:

Esteka honetan dago eskuragarri 2022ko urriaren 25ean Berrizen egin zen HEGAZTI-USTIATEGIETAKO BIOSEGURTASUN PRESTAKUNTZA JARDUNALDIA:

Jarraian, OCVren infografia bat kontsulta daiteke (gazteleraz), hegaztien gripea zaintzeko eta kontrolatzeko jarduera ofizialak islatzen dituen eskema bat:

4. IAAP zoonotikoaren arriskuaren ebaluazioa pertsonengan

Gaixotasunak Prebenitzeko eta Kontrolatzeko Europako Zentroak (ECDC) influenza zoonotikoa duten pertsonei transmititzeko arriskua ebaluatu du azken argitalpenean, eta ondorioztatu du Europako biztanleentzat, oro har, infekzio-arriskua txikia dela, bai eta profesionalki arrisku txikia eta ertaina duten pertsonentzat ere, ziurgabetasun-maila handiarekin, hegazti-populazioen artean zirkulatzen ari den hegazti-gripearen birus asko dagoelako. Hala ere, kutsatutako etxeko hegaztien produktuen eraginpean egoteagatik gizakien artean kutsatzeko arriskua hutsaren hurrengoa da.

Estatuan, Osasun Ministerioak ARRISKUAREN EBALUAZIO AZKARRA egin du, Espainian hegazti-gripea A motakoa (H5N1) lehen aldiz detektatu delako gizakietan, hegazti-gripearen agerraldi berri bat izan duen hegazti-ustiategi bateko langile baten, IAAP H5N1en lehen kasua baieztatu ondoren. Kasua sintomarik gabe mantendu zen, eta ez zen harremanetan zeuden pertsonekin transmititu. Horrek ez du esan nahi osasun-agintariek gomendatutako lan-arriskuen inguruko beharrezko neurriak hartu behar ez direnik. Hona hemen azpimarragarrienak:

  • Gaixotasunaren edozein susmo lehenbailehen jakinaraztea osasun-agintariei.
  • Kutsatuta egon daitezkeen hegaztiekiko esposizioa minimizatzea.
  • Biosegurtasun-neurriak indartzea, bereziki hegazti-ustiategietan basa-hegaztiekin kontaktua saihesteko.
  • Hegaztiekin kontaktuan dauden pertsonei arriskua eta babes-neurri egokiak ezagutzen dituztela gomendatzea, animaliekin kontaktuan daudenean.
  • Kutsatutako animalien eraginpean egoteko arriskua duten talde okupazionalei sasoiko gripea txertatzeko gomendioa indartzea.
  • Ustiategietako fokuetan eta birusak kutsatutako animalien eraginpean dauden pertsonentzat jarduteko protokoloak jarraitzea.

Orain arte, bi kasu baino ez dira detektatu mundu mailan, bata sintomarik gabekoa eta bestea oso sintomatologia arinekoa.

3. Zer egin susmoa izanez gero?

Beharrezkoa da gogoraraztea, IAren susmoren bat izanez gero, berehala eta nahitaez jakinarazi behar zaiola agintari eskudunari. Gure kasuan, EAEn, foru-aldundietako abeltzaintza-zerbitzuak dira:
  • ARABA: Probintzia plaza, z/g. 01001 Vitoria-Gasteiz. Tel.: 945 18 18 18
  • BIZKAIA: Agirre Lehendakariaren etorbidea 9. 48014 Bilbo. Tel.: 944 066 828
  • GIPUZKOA: Gipuzkoa plaza z/g. 20004 Donostia-San Sebastián. Tel.: 943 11 29 87

Jarraian, hegazti-gripearen susmoa izanez gero, hegazti-ustiategietako arduradunentzako eta albaitarientzako jarduera-gida kontsulta daiteke:

Ehiztarientzat egindako Informazio-kartela, gaixotasun hori prebenitzeko neurriei buruz ohartarazteko:

5. Azken berriak

Jarraian, estatu mailako 2021/2022 denboraldiko azken jakinarazpenak aurkituko dituzu:

Jarraian, MAPAk estatu mailako agerraldiei buruz argitaratutako informazio-oharrak aurkituko dituzu:

Hona hemen gaixotasunak Europan bizi duen egoerari buruzko azken nobedadeak:

Eguneratze data: